www.myvolk.co.za

<p>10 posts!</p>

10 posts!

Posted 19 minutes ago

Vandag in die Geskiedenis: 24 Maart 1842

Nederlandse skip verhaas Britse anneksasie van Natal

Die onafhanklike republiek wat die Voortrekkers in Natal gestig het, het kortstondig bestaan. Pas nadat die militêre mag van die Zoeloes gebreek was, het die Trekkers hulle in ’n stryd met Brittanje bevind wat die aanwesigheid van die Boere in Natal nie wou duld nie. Na aanvanklike welslae moes die Trekkers, onder aanvoering van Andries Pretorius die stryd ter verdediging van hul staat gewonne gee.

Op 15 Julie 1842 het die Trekkers hulle aan Britse gesag onderwerp. By sommige het die hoop egter geleef dat hul Nederlandse stamland ’n beskermende hand na hulle sou uitsteek. Gerugte van Nederlandse bemoeienis het ontstaan nadat die skip Brazilia op 24 Maart 1842 in Port Natal aangekom het. Aan boord was ene JA Smellekamp wat die Trekkers goedgesind was en verwagtinge van Nederlandse ingryping by hulle gewek het.

Hierdie gerugte het egter juis Brittanje sneller laat optree. Terwyl hy tevore wars van uitbreiding was, is die anneksasie van Natal eensklaps goedgekeur en het die goewerneur sir George Napier Natal op 12 Mei 1842 by wyse van proklamasie tot Britse kolonie verklaar.

’n Maand later, op 9 Junie, het Henry Cloete, wat as kommissaris in Natal benoem is, die proklamasie van 12 Mei op ’n byeenkoms van 400-500 Trekkers in Pietermaritzburg uiteengesit. Dit was ’n bra stormagtige byeenkoms. Weens weerstand onder ’n groep Trekkers het dit tot 8 Augustus 1842 gesloer voordat die Volksraad die proklamasie van 12 Mei aanvaar het. Vergeefs die bloed wat aan Trekkerkant vir onafhanklike bestaan gestort is.

Posted 32 minutes ago
<p>Eskom’s Technical Task Team<br/></p>

Eskom’s Technical Task Team

Posted 18 hours ago
<p>Eskom RaadopSaal<br/></p>

Eskom RaadopSaal

Posted 1 day ago

Vandag in die Geskiedenis: 22 Maart 1896

Ons Klyntji was die eerste en by sy verskyning die enigste tydskrif in Afrikaans. Die Patriot, wat in 1876 verskyn het as spreekbuis vir die taalstrewe van die Genootskap vir Regte Afrikaners, het mettertyd in ’n nuusblad verander en het ongewild geraak, veral as gevolg van die veranderde politieke beleid van ds. SJ du Toit.

Om die taalstryd voort te sit, moes ’n nuwe medium gevind word. Op die eerste Afrikaanse taalkongres gehou in die Paarl in Januarie 1896 ter viering van die twintigste verjaardag van Die Patriot, is besluit om ’n Afrikaanse tydskrif in die lewe te roep wat neutraal sou staan ten opsigte van die politieke vraagstukke van daardie tyd, met SJ du Toit as redakteur.

Die tydskrif is dadelik goed ontvang deur die Afrikaner. Na 1900 het dit egter finansieel, veral as gevolg van die Anglo-Boereoorlog, al hoe slegter met Ons Klyntji gegaan, en in 1906 het die laaste uitgawe van die tydskrif verskyn.

Posted 1 day ago

Vandag in die Geskiedenis: 18 Maart 1834

18 Maart 1834: Maria Koopmans-De Wet gebore Maria Margaretha Koopmans-De Wet is in Kaapstad gebore uit een van die vooraanstaande Kaapse families. As jong dogter is sy aangegryp deur die lotgevalle van die Voortrekkers, die totstandkoming van die twee Boererepublieke en die Anti-Bandietebeweging – almal gebeurtenisse wat bygedra het om ’n vurige patriotisme te ontwikkel.

Haar woning in Strandstraat 23 het die bymekaarkomplek geword van vooraanstaande Kaapse persone en selfs Boerepresidente. Sy het daarna gestreef om die Kaaps-Hollandse tradisies en leefwyse in ere te hou deur haar te beywer vir die bewaring van die volkseie, beskerming van die inheemse flora en die bewaring van die Kasteel.

Sy lewer ook ’n wesenlike bydrae tot die uitbouing van die Hollandse taal, maar dit was veral tydens die Anglo-Boereoorlog dat haar volksdiens tot ’n hoogtepunt uitgevoer is. Haar woning het terselfdertyd die versamelplek geword van goedere wat vir Boerekrygsgevangenes en die Konsentrasiekampe bestem was. Sy is op 2 Augustus 1906 oorlede.

Posted 2 days ago
<p>Suid-Afrika en sy ANC-Leierskap<br/></p>

Suid-Afrika en sy ANC-Leierskap

Posted 2 days ago
tumblr photo tumblr photo tumblr photo tumblr photo tumblr photo tumblr photo
Posted 2 days ago

Vandag in die Geskiedenis: 19 Maart 1906

Die Afrikaner wil voortleef

“Dit is asof die Here ons patriotisme nou dat ons uitgeroei is, beproef om te sien hoe sterk ons nasionaliteit is. Weet dit: as God u as Afrikaners in die wêreld gebring het, verwag Hy ook dat u as Afrikaner sal sterf.”

So het genl. Beyers, volgens ’n berig op die dag in De Volkstem in Pretoria gesê. Dit was kenmerkend van verskeie uitsprake deur politieke en kerklike leiers in die donker jare na die Anglo-Boereoorlog oor die Afrikaner se wil om voort te leef. Ds. HS Bosman sê in sy groeteboodskap van die Transvaalse Kerk aan die Kaapse Sinode: “Ons Kerk is onder, maar niet dood … ons volk is onder, maar niet dood.”

Ds. HC de Wet: “Wij blijven Afrikaners.” En genl. CR de Wet, die vasberade bittereinder, het met pres. Kruger se begrafnis op 16 Desember 1904 gesê: “Onze plicht is het te strijden voor de toekomst.”

Posted 2 days ago

Vandag in die Geskiedenis: 21 Maart 1881

Op Geloftedag 1880 het die eerste skoot van die Transvaalse Vryheidsoorlog op Potchefstroom geklap, en op 27 Februarie 1881 het die laaste geveg, ’n glansryke oorwinning vir die Boere op Amajuba plaasgevind. ’n Wapenstilstand het gevolg, en pres. JH Brand van die Oranje-Vrystaat het op die toneel verskyn om as onpartydige vriend en raadgewer die onderhandelinge tussen die Boere en Britse verteenwoordigers op 21 Maart 1881 in RC O’Neil se huis by te woon.

’n Ooreenkoms is bereik, waardeur die driemanskap van Transvaal, SJP Kruger, PJ Joubert en MW Pretorius, onderneem het om Britse susereiniteit te aanvaar. Op 3 Augustus 1881 is die Konvensie van Pretoria deur die lede van ’n koninklike kommissie aan die een kant en deur die Transvaalse driemanskap aan die ander kant onderteken. Van dié datum af het Transvaal weer selfbestuur verkry, onderworpe aan die susereiniteit van die Britse kroon, en hy sou voortaan as die Transvaalstaat bekend staan.

Deur die Londen-konvensie van 27 Februarie 1884 is die naam Zuid-Afrikaansche Republiek in ere herstel en het die republiek ’n soewerein onafhanklike staat sonder Britse susereiniteit geword.

Posted 2 days ago

Swart-Ys

Posted by Paul Joubert on Thursday, February 28, 2013

Ná twee maande van swerf in Europa het Jean-Jacques vermoed dat hy eensaam is, en sy spieël het dit bevestig, want verwaarlosing is 'n neerslag van eensaamheid. Sy oë het gedra na 'n rustelose nag, en daar was 'n geel puisie tussen sy baardstoppels. Jean-Jacques het hom teruggetrek, bang om deur sy eie beeld besoedel te word, maar gou teruggekeer, met die perversiteit van 'n misdadiger, en dié keer so naby aan die glas gekom dat daar 'n waas tussen hom en sy mooi asketiese gesig was. 

Jean-Jacques was nie nét ydel nie: herhaling (soos elke ouer weet) is 'n gerustelling; en veral op 'n alleenreis. Hy het die puisie verwyder, so versigtig en onbetrokke moontlik; maar 'n uur of wat later kon hy nog karbol ruik, want selfs sy potentste náskeermiddel kon dit nie verdryf nie. Ter wille van sy gemoedsrus is hy na 'n kapper, waar hy sy hare laat was, sny en stileer het; en elke ligte, presiese aanraking het hom gevlei en getroos. Hy het Kurt of Vienna 'n ruim fooitjie gegee en sonder glimlag versoek: "'n Taxi asseblief?"

"Waarheen?" het die taxibestuurder gevra; en met verbasing het Jean-Jacques aan homself herhaal: "Waarheen?" Tot dié inval gekom het: Sloan Square. Want dis waar hy eenmaal twintig was. En op pad het hy hom enkele luukses toegelaat: name en gesigte van toe; veral één gesig: foutloos, edel, ontoeganklik. 

Jean-Jacques het ou kroeë gesoek en nuwes gevind; deur klapdeure geloop, en omgedraai. 'n Vertroude boekwinkel was nog daar, maar onder nuwe bestuur. King's Road was 'n antiklimaks, en Jean-Jacques het sy toegewing aan nostalgie betreur; wou net hotel toe gaan toe 'n winkelpop 'n beroep op sy menslikheid doen. Want dié pop lyk net soos Annebelle, veral in haar winterse kaalheid: dieselfde rooi hare, dik en sterk, byna nylonagtig; dieselfde wimpers en oogopslag.

Dan verskyn daar 'n winkelmeisie langs haar; 'n vensterversierder met lappe om haar voete wat haar soos 'n oorlogsvlugteling laat lyk. Wanneer Jean-Jacques opkyk na haar gesig, skrik hy. Sielvolle Victoriaanse oë; van 'n ouderwetse pop ook die preuts mondjie, die hoë, rooibruin wange, die kroesdroë krulle om 'n bleek gesig. En om haar hals, soos 'n bloedstreep, 'n pruimpers bandjie van fluweel. Sy beantwoord Jean-Jacquesse blik, en raak gevange. Nou dwing sy om aandag: haar hand kruip smagtend op teen haar dy, sy glimlag sonder voorbehoud. Elke tand in haar mond is met silwer beslaan; 'n blink lag, 'n metaallag. En Jean-Jacques ril en stap haastig weg. So vinnig vlug hy dat hy by die galery verbyloop waar hy David Hockney ontdek en gekoop het: sy etsreeks A Rake's Progress. Jean-Jacques sak met 'n stel trap af na 'n kelderverdieping, nog altyd ontstem oor die meisie met die tande, en besluit om nie na Annebelle te verlang nie. 

Die uistalling is streng gekeur: vier beelde, enkele potlood- en inktekeninge teen die muur. Drie uit die vier beelde sou óók as voorstudies kon geld: die hele tentoonstelling is gemonteer om één beeld wat sentraal staan, 'n skag lig op hom; en dis nie of die lig uit die lae plafon val nie, maar van baie ver en baie hoog kom, soos op 'n Rembrandt-skildery.

Die beeld - 'n torso - is van Amerikaanse marmer, wat nóg sinneliker is as Carrara: 'n wit gloeiing onder die oppervlak. 'n Danser staan soos 'n vlam op sy voetstuk; 'n vlam wat wil opstring en lug raak en weg. Die bors is twee plate wat mekaar in gevaarlike ewewig hou; laer, middelpunt van dié skaal, 'n jong geslag wat traag ontwaak; agter sluit die hoë blaaie om die nek; die boude is ferm: knooppunt, energiebron; en van die kant gesien, word die lyn van heup en maag 'n finale stelling omtrent...ja, omtrent wat?

Dis 'n pynlike oomblik vir Jean-Jacques: hy wens hy kon skoonheid anders ervaar. Alles wat hy weet of vermoed omtrent God, liefde, seks en dood trek saam in dié oomblik, en lewer hom uit aan sy eie ontoereikendheid. Hy druk sy wang teen die marmer; klamp sy hande om die boude. Die eienaar van die salon kug hoflik: "Is u veronderstel om..."

"Ek weet", sê Jean-Jacques onboetvaardig, "maar dis ál manier om 'n beeld te ervaar. Veral as jy dit wil koop". "Ja" verset die eienaar hom, "maar..." Hy swyg voor Jean se uitdrukking; hervat eers na 'n rukkie: "Iemand anders is ook geïnteresseerd."

"Verkoopsgrepe," glimlag Jean-Jacques, "laat my koud."

Die eienaar van die salon is gekrenk: "U misgis u; ek wil u bloot beskerm..." Jean-Jacques maak 'n gebaar wat vertolk kan word as "vergeet daarvan" of "loop weg"; tree dan 'n paar tree terug; kyk lank, en byna verwoed, na die torso: loop stadig óm die beeld. "Dit kos £1 500," kom 'n stem vanuit die skemer buite die ligbalk, "maar ons kan terme reël." "Ek stel nie belang in terme nie", antwoord Jean-Jacques gesteurd, "maar wel in die beeld. ek sal u môre bel."

Hy stap 'n kroeg binne, dié keer vasberade. Die rooi bekleedsels lyk geskaaf; op een plek peul kapok by 'n skeur uit. Maar as hy deur 'n gemmerwyntjie kyk, lyk die banke beter, selfs beleë. Hy bestel 'n derde gemmerwyn, van die ligte amber soort, en dink" "Moet ek my aan 'n beeld verwarm?" en, terwyl hy 'n bootjie uit 'n servet vou: "Hoe lank nog gaan ek my bekostig?"

'n Blok laer af is daar 'n elegante boetiek, en hierop stuur hy nou af. In die venster hang 'n pelsjas, met leerbande wat die polse en kraag nou kan laat sluit. Dit kos £1 600. Die jong assistent skrik merkbaar wanneer hy hom sien; Jean-Jacques wag tot dié reaksie afgeloop is. Dié keer gebeur dit nie, veral wanneer Jean-Jacques vra of hy die jas in die venster mag aanpas. 

"Ek het dit geweet" sê die jong man. "U bou vra daarom, en u houding. Toe u by die deur inkom..."

Die pelsjas is van geskeerde bewer. "Om ligter te wees, " verduidelik die assistent. "Ons klant het dit só bestel." Die bestuurder staan senuweeagtig nader, bang dat sy assistent 'n belangrike transaksie mag verbrou. "Ja", neem hy die verhaal van die assistent op, "'n tragiese geskiedenis. Ons klant het twee keer van Parys af gekom om aan te pas, en toe is hy in 'n motorongeluk dood, kort voor Kersfees. Ys op die teerpad, weet u; swart-ys, soos dit soms genoem word." Die jas self is skimmel, of 'n ligte sneeutjie daarop neergesif het. Die assistent probeer sensasie as mistiek aandien: "Toe die eerste mense by die wrak kom, toe speel die radio nog. In daardie yslug - Bach."

"Händel," verbeter die besuuurder geniepsig, want die assistent het hom voorgespring met dié nuusbrokkie. "Definitief Händel." Jean-Jacques will alles van sy voorganger weet, maar vra nie uit nie; stryk aanhoudend oor die pels; lees met een vinger die watermerke op die voering. Die bestuurder sluit aan by dié beweging: "Net die beste vir ons klant - hy't self die voering gekies. 'n Edel grys, nie waar nie? Hy was 'n individualis, ons klant, maar nie eksentriek nie. Want hy had smaak." "Môre," sê hy gejaag, "môre sal ek u laat weet."

Die jong man skryf iets op 'n kaartjie. "Vra vir Peter as u bel," sê hy, en kyk pleitend na Jean-Jacques. Dis baie laat voor Jean-Jacques daardie aand aan die slaap raak, en dit eers na hy pille gedrink het. Wanneer die foon om drie-uur lui, kan hy nie tot verhaal kom nie; hy tas in die donker tot hy die rooi liggie op die skakelskyf sien pols. 'n Oomblik vrees hy: die man wat op die ys gegly het? Dis Annebelle, dringend bewus van alles wat hulle skei: 'n kontinent, 'n oseaan, 'n lewenswyse. "Jean," huil sy, "kom huis toe: ek het jou lief..."

"Weet jy hoe laat dit is?" Jean-Jacques se stem is dik van die slaap; wil na verwyt klink maar kan nie. "Jean-Jacques, ons kan nie wegkruipertjie speel tot aan die einde van ons fleur nie". "Wanneer," spot Jean-Jacques, "is fleur verby? Volgens my pas na ontmaagding."

"Hou op!" skree Annebelle. Jean-Jacques kan hom voorstel hoe sy lyk: ontsier, verwring, verwelk. "Luister," sê hy gebiedend, "ons gaan nie dieselfde ou gesprek voer nie. Wat jy as liefde beskou, Annebelle, is niks anders as onbereikbaarheid nie. Koop 'n beeld, en jy het nie meer behoefte aan hom nie. En nou gaan ek afsluit; ek het slaappille gedrink en kán net nie langer nie..."

Hy plaas die gehoorbuis versigtig op sy mik; lê vyf, tien minute grensloos verlig teen die kussings. en sypel dan terug na sy ondergrond. Die volgende dag het Jean-Jacques die jas gaan koop, en geborge in bewerpsels, sy winterreis hervat. 


Hennie Aucamp                                                                                                                                       1978



Tags: hennie aucamp  swart-ys  annebelle  a rake's progress  1978 
www.myvolk.co.za Logo

Make a free website with Yola