Die Nasionale Party kom aan bewind

Die Verenigde Party (VP), onder leiding van genl. Jan Smuts, het die 1943 verkiesing, die sogenaamde oorlogsverskiesing, met 'n groot meerderheid gewen. Met die verkiesing op 26 Mei 1948 het die Herenigde Nasionale Party (Nasionale Party NP en Afrikaner Party) met 'n klein meerderheid van vyf setels aan bewind gekom en genl. Smuts moes as Eerste Minister bedank. Hy is opgevolg deur D.F. Malan.

Verskeie redes kan aangevoer word waaromd ie NP hierdie verkiesing gewen het.Die Tweede Wêreldoorlog was in meer as een opsig 'n waterskeiding in die wêreldgeskiedenis. Dit het onder andere meegebring dat kolonialisme en rassisme veroordeel is. Die beginsel is aanvaar dat die inwoners van Afrika en Asië  die reg moes hê om hulleself te regeer. In Suid-Afrika het organisasies soos die African National Congress en die South African Indian Congress toenemend begin aandring op verteenwoordiging in die regering en die afskaffing van diskriminerende wette. Die wit landsburgers het onveilig oor hulle toekoms gevoel en daarom die NP met sy Apartheidsbeleid ondersteun. 

Die NP het hom tot die Afrikaner gewend, wat getallegewys meer as die Engelssprekendes was. Die NP en die Afrikaner Party se samewerking tydens die verkiesing het die politieke skeuring in Afrikanergeledere beëindig. Afrikaner-Nasionalisme was dus 'n belangrike faktor in die NP se oorwinning. Die VP-regering kon nie die voedsel- en behuisingstekorte wat gedurende die oorlog ontstaan het, oplos nie en dit het baie kiesers van dié Party vervreem. 

Klaarblyklik was die VP te selfversekerd en oorgerus na die 1943-verkiesing terwyl die NP goedgeorganiseer was en 'n jeugdige en dinamiese beeld uitgestraal het. 'n Laaste belangrike rede vir die NP se oorwinning was die wyse waarop kiesafdelings volgens die Uniegrondwet afgebaken was: plattelandse kiesafdelings, waar die Afrikaners in die meerderheid was en die NP se steun dus die grootste was, het tot 15% minder kiesers gehad as die stedelike kiesafdelings.

Dae uit ons Geskiedenis
'n Afrikaanse Kultuur-historiese Dagboek
Saamgestel deur Die Vriende van Afrikaans
ISBN 978-0-9814177-6-9