www.myvolk.co.za

6 plays

© Amanda Strydom

https://itunes.apple.com/za/album/ek-loop-die-pad/726617554?i=726618130

https://tunein.com/radio/Radio-Kuber-Kontrei-s263337/

Posted 3 weeks ago

Vandag in die Geskiedenis: 30 April 1961

Adv. CR Swart se laaste dag as Goewerneur-generaal van SA

Die onafhanklikheidstrewe van die Nasionale Party was van die begin af in sy grondwet ingeskryf, en in 1934 is die betrokke art. 4 verander toe vir die eerste keer daarin bepaal is dat onafhanklikheid in ’n republikeinse staatsvorm verkry moet word.

Die hoof van so ’n staat sou President heet, maar tot met republiekwording was die staatshoof nog die Goewerneur-generaal. Adv. CR Swart, lank leier van die Nasionale Party in die Vrystaat en sy lewe lank vurige republikein, het op 12 Januarie 1960 die laaste Goewerneur-generaal van SA geword, ’n pos wat hy op hierdie datum neergelê het, hangende sy verkiesing tot die eerste Staatspresident van die Republiek van Suid-Afrika op 31 Mei 1961.

Posted 3 weeks ago
<p>Spotprent vir die Dag: 25 jaar later…<br/></p>

Spotprent vir die Dag: 25 jaar later…

Posted 3 weeks ago

Vandag in die Geskiedenis: 29 April 1875

Begin van die Dorslandtrek

Teen die tyd het ’n aantal Transvaalse Boere begin om Transvaal te verlaat op soek na ’n beter tuiste iewers in die onbekende binneland. Die eerste trekgroep het onder leiding van Gert Alberts gestaan en was deeglik georganiseer. Die elf families wat die voortou geneem het en wat later as ’n rampspoedige onderneming sou blyk, het daarin geslaag om met redelike sukses tot by die Ngamimeer te trek.

Dit was egter die groep wat hierna onder leiding van Jan Greyling en Louw du Plessis langs die Krokodilrivier versamel het, wat die grootste teëspoed sou ervaar. Na veel oponthoud het 480 blankes en ’n aantal bediendes met 128 waens en 1058 trekosse in April 1877 die Kalahari aangedurf. Van die begin was daar al onderlinge tweespalt. Boonop was die trek geheel en al te groot vir ’n roete waar water uiters skaars was.

Op plekke moes die water lepelsgewys uitgedeel word, of modder deur handdoeke en hemde gedruk word vir vogtigheid. Die meeste van die vee is in die proses verloor en 37 mense het die eerste twee maande hul lewens gelaat. Vele sou nog later sterf. ’n Derde, dog kleiner trek het kort hierna die Kalahari veilig deurgedring.

Maar die Trek as sodanig is eers grootliks beëindig toe grondgebied teen 1881 in Angola van die Portugese owerheid verkry is.

Posted 3 weeks ago
0 plays

© Coenie de Villiers

https://itunes.apple.com/za/album/daars-n-plek-feat-steve-hofmeyr/1417454043?i=1417454669

Posted 3 weeks ago

Vandag in die Geskiedenis: 28 April 1945

Die CNO-Bewaarskool word in Pietermaritzburg geopen

Die beperking op moedertaalonderrig het groot ontevredenheid onder die Afrikaners van Natal ontketen. Uit protes teen hierdie beperking van Afrikaans as taalmedium vir onderrig, is daar op 7 Februarie 1944 in die stadsaal van Pietermaritzburg onder luide applous eenparig besluit om ’n eie CNO-Bewaarskool in die stad te stig.

Kragte is gekoördineer, en die Nasionale Instituut vir Onderwys en Opvoeding van die FAK het in samewerking met die Natalse Aksiekomitee besluit om oor te gaan tot die aankoop van ’n geskikte perseel in Pietermaritzburg waar die CNO-Bewaarskool opgerig sou word.

Daar is daadwerklik oorgegaan tot die insameling van geld, en die nodige bedrag is spoedig ingesamel. ’n Gebou is vir die bedrag van £5 500 aangekoop, en op 28 April 1945 is die CNO-Voortrekker-Bewaarskool amptelik deur prof. JC van Rooy en dr. E Greyling geopen.

Posted 3 weeks ago
0 plays

© Pieter Smith

Posted 3 weeks ago

Vandag in die Geskiedenis: 27 April 1897

Chris Blignaut gebore

Met sy voordrag van ligte, humoristies Afrikaanse liedjies, wat hy self op die ukelele begelei het, het Chris August Blignaut groot populariteit geniet en die hele land in die twintiger-dertigerjare deurreis. Die plate wat hy gemaak het, het groot aftrek gekry en ’n groot rol gespeel om die Afrikaner se sanglus aan te wakker en hom aan te spoor om in sy eie taal te sing.

Hy is op 21 Julie 1974 oorlede. Die humoristiese en platvloerse het dikwels vir Afrikaans ’n deurbraak op nuwe terreine gemaak, omdat Nederlands aanvanklik gereserveer was vir die ernstiger, dieper dinge. In ’n tyd toe populêre sang gedreig het om heeltemal te verengels en die Afrikaner gekondisioneer is om sy eie taal te verag, het Chris Blignaut se vrolike en selfversekerde sang die volk aangegryp en die besef laat posvat dat dit lekker is om in Afrikaans te sing.

Posted 3 weeks ago
9 plays

© Tarryn Lamb

https://itunes.apple.com/za/album/vier-woorde/1419608465?i=1419608855

Posted 3 weeks ago

Vandag in die Geskiedenis: 26 April 1900

Dr. WHJ Punt gebore

Willem Henry Jacobus Punt is in Pretoria gebore. As seun van Hollandse immigrante, studeer hy aanvanklik aan die staatsgimnasium in Amsterdam en later in Pretoria, waar hy in 1918 matrikuleer. In 1923 behaal hy die BA-graad aan die Universiteit van Pretoria en twee onderwysdiplomas; in 1932 die MA-graad in Aardrykskunde en in 1953 die PhD-graad aan die Universiteit van Stellenbosch met sy baanbrekerswerk Louis Trichardt se laaste skof. Vanweë sy liefde vir die behoud van die historiese oudhede en erfenisse in Suid-Afrika word dr. Punt in 1959 beginner, stigter en direkteur van die Stigting Simon van der Stel, wat hom onder meer ten doel stel om belangrikste historiese geboue van sloping te red, te bewaar en te restoureer.

In 1974 tree hy uit as direkteur. Dr. Punt was stigter van die Louis Trichardttrek-Monumentfonds, wat hom en sy komitee in staat gestel het om die Trichardt-gedenktuin in die destydse Lourenço Marques aan te lê. In 1967 word hy deur die SA Akademie vir Wetenskap en Kuns met ’n erepenning vereer vir kultuurhistoriese prestasie, “vir volhardende navorsing, jarelange onvermoeide ywer, taai wilskrag en hooggestemde idealisme”. Dr. Willem Punt is ’n rustelose denker en ’n navorser by uitstek. Met meer as honderd wetenskaplike publikasies van kultuurhistoriese aard, word hy vandag geroem as een van die grootste kultuurhistorici wat Suid-Afrika nog opgelewer het.

Posted 3 weeks ago

'n Gawe Dametjie

Posted by Paul Joubert on Saturday, November 14, 2015 Under: Afrikaans: Kortverhale

'n Gawe Dametjie

Wat se lawaai is dit daar in die tuin! Daar is gegil en geskreeu, so erg dat Moeder besluit het om te gaan kyk wat aan die gang was. En wat sou sy sien? George en Janet het woes op die grond gestoei; hulle het gekrap en geskop en dinge vir mekaar gesê wat ek nie hier kan neerskryf nie.  

"Hou op! Hou dadelik op!" het Moeder geskreeu. Die twee het vinnig opgespring, en hoe het hulle nie gelyk nie! Hulle gesigte, klere, hande, en skoene was die pure stof. 

"En wat beteken dit miskien?" het Moeder gevra. "Hy wou nie mooi speel nie," het Janet gesê. "Sy het my oor die kop geslaan met 'n stok," het George gesê. 

"Sy is 'n gemene ding."

"Loop maak jou werk in die tuin klaar, George; en kom jy hier, Janet," het Moeder gesê. Ewe gedwee het Janet saam met haar Moeder gegaan na die eetkamer; sy het die ergste verwag. Sy het vreeslik gelyk; haar hare was deurmekaar; haar rok was geskeur; haar kouse het afgehang, en sy was vaal van die stof!

"Ek is moeg hiervoor," het Moeder gesê. "Dis die derde skoon rok wat jy vandag aangetrek het, en kyk hoe lyk dit! Jy gedra jou soos 'n wilde ding, net soos 'n wilde dier in die bos. Ek glo nie dat selfs 'n dier so 'n lawaai sou maak soos jy nie. Regtig Janet, hierdie soort gedrag moet ophou. Ek wil hê dat jy 'n verfynde dame moet wees en nie 'n wildemens nie; verstaan jy?"

"Ja, Moeder," het Janet bedees gesê.

"Nou ja," het Moeder gesê, "dit moet nie weer gebeur nie, of dinge sal baie skeef loop. Jy moet leer om jou te gedra - maar wag bietjie, daar klop iemand. Jy moet liewer wegkruip, want besoekers kan jou nie in so 'n toestand sien nie. Kruip hier agter die rusbank weg voordat hulle jou sien."

Moeder het die deur oopgemaak. Dit was die predikant se vrou en hulle dogterjie, Clarice. Dit was sommer 'n vriendelike besoek, en Moeder het hulle gevra om in te kom. Daar agter die rusbank kon Janet nie haar oë van Clarice of hou nie. Sy was so deftig! Haar hare was so mooi gekam, en sy het 'n pragtige rokkie aangehad. Hoe het haar skoentjies geblink! Sy was so skoon, en so goedgemanierd. Sy het Moeder baie deftig gegroet, en toe stil gaan sit. Sy het nie gepraat as daar nie met haar gepraat is nie. 

En hoe musikaal was haar stem wanneer sy praat! Sy het so vriendelik geglimlag dat dit 'n genot was om te aanskou.  

"En hoe gaan dit met u dogterjie," het die predikant se vrou gevra. Moeder het so 'n ongemaklike hoesie gegee en gesê: "Heeltemal goed, dankie."

"Sy speel seker buite?" het die predikant se vrou gesê. Moeder het weer gehoes en 'n bietjie gebloos ook. "Sy het feitlik die hele dag buite gespeel," het sy gesê, terwyl Janet nog 'n bietjie dieper wegkruip agter die bank. Sy kon nou nooit te voorskyn kom voor daardie deftige dogtertjie nie. Sy het nog nooit so vuil gevoel as juis op daardie oomblik nie, en sy het ook nog nooit so skaam gevoel nie. Eindelik, na wat vir Janet 'n ewigheid was, het die besoeker gegroet en geloop. Hoe bly was Janet om uit haar skuilplek te kom. "Wat 'n liewe dogtertjiie" het sy gesê. "Dis dammer dat jy nie met haar 'n bietjie kon gespeel het nie."

"Dit is," het Janet gesê, "maar ek kon nie, want kyk hoe vuil is ek. Sou Moeder haar 'n deftige dametjie noem?"

"O, ja," het Moeder gesê. "Ek wens dat jy jou ook kon gedra soos sy haar gedra."

"Ek wil ook graag soos sy wees," het Janet gesê. "Dink Moeder dat ek ook so kan wees?"

"Ja, natuurlik; jy kan as jy net wil, " het Moeder gesê.

Sommer daar en dan het Janet besluit om nie meer so wild te wees nie, en dat sy ook 'n deftige dametjie wil wees net soos daardie dogtertjie. 

Oom Attie se Slaaptyd stories

Deel Vyf

deur Arthur S. Maxwell

In : Afrikaans: Kortverhale 


Tags: 'n gawe dametjie  'n gawe dametjie 
www.myvolk.co.za Logo